Haast leven

De kans is groot dat velen die dit blog zien, binnen een paar seconden afhaken. Sommigen zullen het diagonaal doornemen en slechts een enkeling zal er rustig voor gaan zitten. Tekenend voor de maatschappij van nu. Hoeveel mensen maken echt contact met hun voedsel, voor ze het in hun mond stoppen? Hoeveel mensen ervaren hoe ze in de auto zitten? Hoeveel mensen kijken bewust naar iemands ogen tijdens een gesprek? Hoe komt het toch dat we het echte contact met het leven steeds mislopen?

Haast

We hebben haast. Er moet nog zoveel gebeuren! We hebben zoveel deadlines en afspraken! De klok tikt genadeloos door, terwijl wij als een bezetene achter de wijzers aanrennen. Tijdens een festival waar ik vorig jaar was, maakte iemand de opmerking: ‘wat is tijd? Wijzers die in een rondje gaan. Lekker belangrijk.’ De cijfers op de klok zeggen eigenlijk niks; de betekenis ervan is een afspraak die we met elkaar hebben gemaakt. Het is een afspraak om iets buiten onszelf te laten bepalen waar we behoefte aan hebben (etenstijd) en wat we moeten doen (beginnen met werken). Binnen deze afspraak zijn talloze sub-afspraken gemaakt. Als alle cijfers één keer geweest zijn, moet je op z’n minst dit en dat en zus en zo gedaan hebben. De kleine wijzer moet nog niet voorbij het cijfer van een afgesproken tijd zijn, anders ben je een slecht mens, als je er dan nog niet bent. Voordat er x-cijfers geweest zijn, moet je toch wel terug geappt hebben. Er zijn zo ontzettend veel sub-afspraken, dat het gewoon niet binnen dat cirkeltje past!

Ongeschreven gejaagdheid

Laten we eens nader kijken naar die sub-afspraken. Van de meesten is geen tastbaar contract opgesteld. Toch heerst het gevoel dat we ons eraan moeten houden; zoals dat je binnen zoveel tijd iemand terug appt. En dat je je boodschappen zo vlug mogelijk in je tas doet na het afrekenen. Dat de snelste zijn sowieso een van de beste dingen is die je kunt bereiken (denk bijvoorbeeld aan sport). Zo jagen we onszelf ons graf in, grof gezegd. Wat is de kwaliteit van ons leven in tussentijd, als we (bijna) nooit de rust nemen om het leven echt te ervaren?

Zentijd

Ik heb bewondering voor wijze boeddhisten en andere verlichte types. Ze bewegen zich bewust en langzaam, praten alsof ze elk woord doorleven en zorgvuldig kiezen, zijn enorm wijs en schijnen niets nodig te hebben om zich buitengewoon gelukkig te voelen. Weet je wat het indrukwekkende ervan is? Dat het mensen zijn, net als jij en ik. Wij hebben dat ook in ons, alleen onze (Westerse) maatschappij is zo gecreëerd dat dit niet meer de norm is. Het is eigenlijk zo simpel: je hoeft alleen maar rustiger te bewegen, zorgvuldiger te praten en meer niets te doen. Gaan er al alarmbellen af bij jou?

Kinderen in overlevingsstand

Dat komt omdat dat niet de staat is waarin jij leeft. Kijk eens naar de kinderen van nu: ze gaan van externe prikkel naar externe prikkel: school, kinderopvang, sport, muziek, tablet, TV, telefoon… Kim John Payne, auteur van diverse kinderboeken over simpeler opvoeden, had door een neuroloog laten berekenen of kinderen zouden wennen aan die overload aan prikkels. Het antwoord was ja. Over zo’n 1.000 jaar. Dat betekent dat in tussentijd de kinderen continu in een vecht-of-vlucht modus zitten. Ze leven het leven dat ze helemaal niet aan kunnen, dus gaat het brein automatisch in de overlevingsstand. Gevolg daarvan is dat ze niet bij hun empathische, zachte, creatieve brein kunnen. Ze reageren impulsief en gericht op het overleven van het moment. Hard en klaar om te vechten of vluchten. Ontwikkel dan maar eens je volledige potentieel! Die staat van zijn neemt een kind uiteraard mee in volwassenheid -er komt immers tussendoor normaal gesproken geen moment waarin het anders wordt. Kortom: je staat in overlevingsstand, dus het laatste wat je systeem wil is een rustige, aandachtige boeddha zijn.

Waarom het roer om?

Waarom zou je dan wel die rustige, aandachtige boeddha in jezelf willen vinden? Om je ontspannen, creatief, veilig en blij te voelen. Om jezelf volledig te kunnen ontplooien. Om een leuker medemens te zijn. Om je leven echt te léven. Zoals gezegd kan dit allemaal niet als je in je (daar is ‘ie weer) reptielenbrein rondhangt, die je helpt de hysterie van alledag te overleven. Burnouts en chronische ziektes liggen op de loer. Stress is immers de beste ziekmaker die je kan bedenken.Je kan echter altijd, ieder moment, kiezen voor een andere leefstijl.

Terugschakelen

Het moeilijkste is het begin. Namelijk de periode dat je terugschakelt van je overlevingsmodus naar je ontspannen zijn-modus. Je overlevingsmodus gaat namelijk eerst in paniek raken: ‘hoezo ga jij rustig een kopje thee drinken? We zijn in levensgevaar joh! Rennen!’ Je gaat die gevoelens onvermijdelijk voelen; de onrust en drang om op te staan en dingen te doen. En daar kan het bij blijven; je hoeft namelijk niets met die gevoelens te doen. Registreer ze, bedank ze en neem weer een lekker slokje thee. Elk moment dat je haast voelt kun je kiezen voor rust en ontspanning. Zelfs als je op tijd staat. Aandachtig je sleutels pakken, rustig in je auto gaan zitten, even diep in- en uitademen. Glimlachen. Heel rustig en aandachtig de was opvouwen, waardoor je er een paar tellen langer over doet, maar tegelijk ook een ontspannen en levend gevoel hebt opgedaan. Niet verzanden in (sociale) media.

Media mania

We moeten zoveel van de (sociale) media, is het credo. Ik denk dat dit slechts deels zo is. Ja, we krijgen een bepaald beeld via deze kanalen die bijdragen aan ons stressvolle bestaan. Maar we zoeken het ook bewust op. Het geeft ons namelijk iets: weg zijn uit de ‘realiteit’. We hoeven even dat uitputtende overlevingssysteem niet te voelen, of emoties die minder fijn zijn. Het voelt als ontspannen, terwijl je in werkelijkheid een stap buiten jezelf zet, zodat je jezelf niet voelt. Alle spanning en andere ellende zijn er nog gewoon als jij weer terugkomt uit je mediatrip. Daarom wil je wéér de media induiken. En wéér. Dat maakt het verslavend. Onderschat niet de ernst van deze verslaving en de gevolgen ervan op jouw levenskwaliteit. Probeer maar eens een paar dagen zonder tv, sociale media, internet en dergelijke. Ervaar de gevoelens die bij je opkomen, dan weet je precies wat (sociale) media voor invloed op je hebben.

De gouden tip

Nare emoties zul je, als je aandachtig leeft, natuurlijk blijven tegenkomen. Prachtig! Nu kan je ze doorvoelen, zodat ze weg kunnen gaan, of je kan actie ondernemen om te helen -in plaats van ze ergens weg te stoppen. De keuze is, ongeacht de maatschappij waar je in leeft, aan jou. Wil je in een slaaptoestand leven? Overleven in je dagelijkse activiteiten en in je vrije tijd verdoofd worden? Of wil je wakker zijn; het moment beleven, leren genieten van de afwas (jakkes), zelf weer dingen gaan maken, voedende gesprekken voeren, mijmeren over dingen, lekker als een poes in de zon liggen soezen? Wil je al dat goede naar boven laten komen? Dan heb ik een gouden tip voor je: lief, dapper mens, ga je vervelen!

(In een later blog zal ik uitgebreider ingaan op de kunst van het vervelen. Voor nu is het genoeg, om te voorkomen dat zo’n lange tekst niet in jullie schema past 😉 . )

Op mijn Facebookpagina deel ik regelmatig tips voor een meer ontspannen leven. Deze tips kunnen je onder andere helpen als de stress in je lijf hoog zit en je hier klachten door hebt.

Nieuwetijdskinderen

Over de (school-)kinderen van nu

Hondjes in de kantlijn

Eind 1988 werd ik geboren op het platteland van Groningen. Veel groen, veel ruimte. Mijn schoolleven startte overzichtelijk, op een basisschool met 100 leerlingen, in een rustig dorpje. Een geluk daarbij was dat mijn moeder destijds thuis was voor ons, kinderen. Tussen de middag kon ik naar huis, mijn schoenen uitdoen (dat was heel belangrijk) en in mijn eigen ruimte zijn (net zo belangrijk). Opgeladen en ontladen kon ik dan de middag in. Tekenschriften verslond ik. De één na de ander tekende ik vol en nam daarin ook gelijk andere, daar niet voor bestemde schriftjes mee. Omdat we met z’n 21-en waren in de klas, was er ruimte voor het individuele kind. Dat ik in de kantlijn van mijn taalschrift wel eens een hondje neerzette, dat was gewoon Marieke, die tekende graag. Natuurlijk waren er ook hobbels op de weg. Zo was hooggevoeligheid in die tijd nog helemaal niet in beeld, waardoor toen al een belangrijk deel van mij niet gezien werd. Een deel wat ik daarom uit noodzaak begon weg te stoppen.


Steeds voller hoofd, steeds stiller lichaam

Hoe anders dan het rustige dorpsschooltje was de middelbare school voor mij. Ik ging naar de Grote Stad (Groningen), naar een school met 800 tot 1000 leerlingen. Pubers, die rookten op het schoolplein en ruzie zochten met de docenten. Die laatsten zagen na jou nog vijf klassen met andere kinderen. Vooral zwaar vond ik de uren van stilzitten. Een heel uur op een stoel, luisteren en moeten doen waar mijn hart niet lag. Van pure ellende nam ik een houtblokje mee uit het technieklokaal en begon onder de les met mijn breekmes er een rondje van te slijpen. Totdat de wiskundeleraar het zag en er een stekende opmerking over maakte, waardoor de klas mij vrolijk uitlachte. Ik mocht niet meer tekenen tijdens uitleg, of in de kantlijn van huiswerk. Als ik ontspannen op mijn stoel zat, werd ik zelfs door mijn klasgenootjes gecorrigeerd. Rechtop zitten, ogen op de docent, stil zijn. Van het stilzitten kreeg ik het ijskoud. Mijn lichaam had beweging nodig! Ook om al die informatie van mijn hoofd mijn lijf in te krijgen. Nu stapelde het zich op. Mijn hoofd werd voller en voller en mijn lichaam stiller en stiller. Gevoelig als ik was, reageerde ik tevens erg op de onpersoonlijke en vaak disharmonische sfeer in de klas. Ik zat soms huilend in de klas (door andere omstandigheden) en de docent zag het niet (of deed alsof). Wat mijn leven daarbij erg stressvol maakte, waren het constant beoordeeld worden (5,5 of hoger!) en het huiswerk. Opeens volgde school me tot in mijn veilige haven! Maar goed, ik was een brave leerling die geen heibel schopte, dus niemand maakte zich zorgen.

One size fits all

Op mijn zeventiende was het tijd om een carrière te kiezen. Ik koos Diermanagement (na een jaar Communicatiesystemen, maar deze omschrijving geldt voor beide). Ik hield van dieren, mensen en vormgeven en volgde mijn hart. Weer liep ik echter tegen de manier van lesgeven aan. Enorme leerboeken; soms wel 1000 pagina’s vol met informatie, tot in de kleinste, meest zinloze details. Stilzitten. Soms 3 uur achtereen in hetzelfde hoorcollege. Het woord zegt het al: je mag alleen horen. In een donkere zaal zonder daglicht staarden we naar de docent die opdreunde wat er op de powerpoint-presentatie stond. Ook nu werden intuïtie en contact met je lichaam totaal niet belangrijk geacht. Je hoofd, daar ging het om. Daar moest in zo’n kort mogelijke tijd zoveel mogelijk kennis in. Ook nu weer keiharde deadlines, begin- en eindtijden en regels. Voor een gevoelige Marieke soms niet te volgen. Dan stond er op BlackBoard een melding dat we naar lokaal B moesten in plaats van A en kregen we een mailtje dat de deadline van ons huiswerk toch verschoven werd. O ja en als je kijkt op de monitor in de hal, dan zie je de actuele lestijd van je vak. Al die kanalen, al die regels en prikkels, het werkte niet zoals ik werkte. Maar ik moest maar werken zoals het systeem werkte. En ik wilde het zó graag goed doen, dat ik me krampachtig aan probeerde te passen.

Welkom in de ratrace

Het zal je niet verbazen dat ik, na zoveel jaren training, op diezelfde gestreste en hoofdige manier mijn werkende leven in stoomde. Met totale veronachtzaming van mijn lichaam, gevoel en geestelijke gezondheid. Terwijl mijn systeem mij zoveel te vertellen had! Het reageert feilloos op sferen, subtiele zintuigelijke prikkels en mijn interne ‘klimaat’. Dit heb ik allemaal moeten leren toen ik in een zware burn out belandde en niet begreep waarom ik niet met het systeem mee kon komen. Ik voelde me niet goed genoeg, falend.


Kinderen van nu

Ik deel deze ervaring, omdat er steeds meer hooggevoelige kinderen geboren worden. Dit noemt men ook wel nieuwetijdskinderen. Kinderen die een rijk gevoelsleven hebben, creatief en intuïtief zijn en subtiele prikkels opvangen. Kinderen die het nodig hebben in contact te staan met zichzelf en de natuur. Die tussen de sommetjes door misschien even willen bewegen, of hondjes in de kantlijn moeten tekenen, om hun hersenhelften in balans te brengen. Kinderen voor wie grote groepen en een op correctie gerichte hiërarchie niet werken. Kinderen die soms moe en overprikkeld zijn en dan niet kunnen functioneren, ook al wil de school van wel. Mijn hart gaat uit naar deze kinderen.

Levenslessen en carrièrelessen

Wat was mijn leven anders gelopen als we op school geregeld aardingsoefeningen hadden gedaan. Als we vrijer mochten bewegen en tekenen. Als ik meer had mogen leren wat bij mij past en waar mijn talenten liggen. Als er lessen waren geweest gericht op hoe overprikkeling werkt. Levenslessen, in plaats van enkel carrièrelessen. Aangeboden op een plezierige, stimulerende manier. Meer in de natuur! Hiermee wil ik overigens niet leerkrachten in een kwaad daglicht stellen. Het gaat mij om het schoolsysteem. Ook voor veel docenten werkt dit systeem niet. Te veel kinderen onder je hoede hebben, bijvoorbeeld: dat is bij voorbaat al een gefaalde missie. Zonde dat het talentvolle leerkrachten op onmogelijk gemaakt wordt om kinderen te helpen.

Tijden veranderen. Dit filmpje van Prince Ea verwoordt, mooier dan ik zou kunnen, hoe het schoolsysteem ook zou moeten veranderen. Je gaat een vis -die uitstekend kan zwemmen, toch niet dwingen in een boom te klimmen? Ieder kind is uniek en met de toename van hooggevoelige kinderen (en dus mensen) wordt het des te belangrijker om juist die uniekheid te laten stralen.

P.S. Vanaf maart 2020 bied ik holistische kindercoaching aan. Mail of bel gerust voor meer informatie. Lees hier meer over dit aanbod.